ESMA zapowiada kontrole giełd kryptowalut działających w Europie

Europejski Urząd Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych (ESMA) rozpoczyna kontrole dostawców usług kryptowalutowych (CASP) w Unii Europejskiej. Regulator sprawdzi, czy firmy świadczące usługi powiernicze odpowiednio chronią środki klientów i są odporne na zagrożenia operacyjne.

• ESMA rozpoczyna wspólne kontrole autoryzowanych dostawców usług kryptowalutowych (CASP) w całej Unii Europejskiej,
• Nadzór skoncentruje się na bezpieczeństwie usług powierniczych, zarządzaniu kluczami kryptograficznymi, cyberodporności oraz ryzykach związanych z DLT i inteligentnymi kontraktami,
• Program jest kolejnym etapem wdrażania rozporządzenia MiCA i ma ujednolicić standardy nadzorcze na europejskim rynku kryptowalut.

ESMA sprawdzi bezpieczeństwo giełd kryptowalut i depozytariuszy

Europejski Urząd Nadzoru Giełd i Papierów Wartościowych (ESMA) ogłosił rozpoczęcie programu Common Supervisory Action (CSA), którego celem jest ocena cyfrowej odporności operacyjnej dostawców usług w zakresie kryptoaktywów (Crypto-Asset Service Providers, CASP).

Inicjatywa koncentruje się przede wszystkim na podmiotach świadczących usługi powiernicze, czyli przechowujących kryptowaluty w imieniu klientów.

Kontrole będą prowadzone przez krajowe organy nadzoru na próbie autoryzowanych CASP-ów wybranych na podstawie analizy ryzyka.

Program potrwa od drugiej połowy 2026 r. do pierwszej połowy 2027 r., a jego wyniki zostaną zebrane w końcowym raporcie, który trafi do Rady Organów Nadzoru ESMA w drugiej połowie 2027 r.

Jakie obszary będą kontrolowane?

ESMA zamierza ocenić, na ile dojrzałe są mechanizmy zarządzania ryzykiem operacyjnym w firmach przechowujących aktywa cyfrowe.

Kontrole obejmą przede wszystkim zagrożenia wynikające z wykorzystania technologii rozproszonego rejestru (DLT), która stanowi fundament funkcjonowania większości sieci blockchain.

Regulator przeanalizuje m.in. sposób zarządzania kluczami kryptograficznymi i przechowywania aktywów klientów, procedury kontroli transakcji, mechanizmy wykrywania oraz reagowania na incydenty bezpieczeństwa, a także zarządzanie ryzykiem związanym z inteligentnymi kontraktami.

Ocenione zostaną również zależności od zewnętrznych dostawców infrastruktury i usług technologicznych.

Celem programu nie jest jedynie wykrywanie ewentualnych nieprawidłowości, lecz także ujednolicenie praktyk nadzorczych we wszystkich państwach członkowskich oraz podniesienie standardów bezpieczeństwa w rozwijającym się sektorze aktywów cyfrowych.

Kolejny etap wdrażania MiCA

Nowa inicjatywa ESMA wpisuje się w proces wdrażania unijnych regulacji Markets in Crypto-Assets (MiCA).

Okres przejściowy przewidziany w rozporządzeniu zakończył się 1 lipca 2026 r., co oznacza, że podmioty objęte przepisami muszą działać na podstawie odpowiednich zezwoleń wydawanych przez krajowe organy nadzoru.

Program kontroli pokazuje, iż unijny regulator przechodzi z etapu tworzenia ram prawnych do ich praktycznego egzekwowania.

Szczególną uwagę poświęcono usługom powierniczym, ponieważ odpowiadają one za ochronę środków klientów i należą do najbardziej wrażliwych elementów infrastruktury rynku kryptowalut.

Równolegle Parlament Europejski przyjął niedawno stanowisko wskazujące kierunek dalszego rozwoju regulacji rynku aktywów cyfrowych.

Dokument wzywa Komisję Europejską do przeanalizowania, czy w przyszłości bardziej szczegółowym nadzorem powinny zostać objęte również obszary takie jak zdecentralizowane finanse (DeFi), staking, pożyczki kryptowalutowe oraz tokeny NFT.