Nowy pomysł UE – koniec darmowego treningu AI na dorobku artystów?

Unia Europejska rozważa regulacje sztucznej inteligencji, które w przyszłości mają umożliwić twórcom otrzymywanie wynagrodzenia za wykorzystanie ich dzieł w procesie treningu algorytmów.

• Decydenci postulują zwiększenie transparentności w korzystaniu z chronionych treści, m.in. poprzez publikację wykazu utworów użytych do szkolenia modeli oraz wprowadzenie mechanizmów płatności za wykorzystaną twórczość (działających wstecz).
• Treści w pełni wygenerowane przez algorytmy nie będą podlegały ochronie prawnej, a media otrzymają narzędzia do blokowania algorytmom dostępu do swoich publikacji.

Europosłowie chcą większej transparentności od dostawców AI

Propozycje mają rozwiązać problem treningu modeli AI na treściach chronionych prawem autorskim bez zgody twórców (niezależnie od miejsca treningu modeli). Głosowanie zakończyło się ich przyjęciem przez Komisję Prawną Parlamentu Europejskiego (17 głosów za, 3 przeciw, 2 wstrzymujące się), a ostateczne podjęcie decyzji w Parlamencie Europejskim zaplanowano na marzec.

Pomysły mają przygotować grunt pod zakończenie okresu „dzikiego zachodu” w branży technologicznej.

Jedną z najważniejszych kwestii jest tu, postulowana przez europosłów, publikacja szczegółowych wykazów utworów wykorzystywanych do treningu modeli, a także rejestracja procesu „crawlingu” danych (brak takiej dokumentacji zostanie uznany za naruszenie praw autorskich przez dostawcę AI).

Generatywna AI nie możę działać poza prawem. Jeśli chronione prawem autorskim treści są wykorzystywane do treningu systemów AI, twórcy mają prawo do transparentności, pewności prawa i godziwego wynagrodzenia. Innowacje nie mogą mieć miejsca kosztem praw autorskich – oba te apsekty muszą współistnieć.

– mówił sprawozdawca i niemiecki eurodeputowany – Axel Voss.

Raport wskazuje także, że twórcy powinni mieć możliwość otrzymywania wynagrodzenia nie tylko za przyszłe, ale i przeszłe wykorzystanie ich dzieł przez firmy technologiczne. Przy tym prawo autorskie ma pozostać domeną ludzi, a treści generowane w pełni przez maszynę nie będą objęte ochroną.

Nowe regulacje mają także wzmocnić pozycję tradycyjnych mediów. Wydawcy będą mogli zablokować algorytmom dostęp do swoich treści, co ma zapobiec przejmowaniu ruchu przez aplikacje agregujące publikacje z różnych stron.